Spring naar inhoud

Ook in 2009 klaterde het geld al van de daken

12 januari 2020

_______________________________________________________________________________________________________________________________

Coen Teulings’ artikel in het FD over de houdbaarheid van de overheidsfinanciën anno 2020 [1] was voor mij aanleiding om weer eens terug te kijken naar het jaar 2009. Immers als het geld nu van de daken klatert, was dat dan in 2009 eigenlijk ook niet het geval en heeft het CPB en al die andere medeplichtingen de burgers toen niet gewoon voorgelogen?

Zoals we zullen zien klotste het geld eind 2009 ook al over de plinten, al zag het CPB dat toen nog niet zo scherp. Mijn cijfers zijn nog wat rooskleuriger dan de globale cijfers die Teulings in zijn artikel aanstipte.

Ik deel overigens het vertrouwen van Teulings in de Studiegroep begrotingsruimte, het Ministerie van Financiën en de Nederlandse Bank op basis van past performance en samenstelling van die studiegroep [4] in het geheel niet. Zo komen de staatsfinanciën nooit op orde met een rekenrente waarmee van DNB gerekend moet worden over de belastingclaim op het pensioenvermogen. Iemand bij zijn volle verstand had de stekker al lang uit het huidige pensioenstelsel gehaald.

______________________________________________________________________________________________________________________________

De cijfers kunnen we gewoon uit de diverse bijdragen op deze site overschrijven [1;2]:

♦  De cijfers in 2009 lieten dus al een uiterst rooskleurig beeld zien en het geld klotste toen ook al over de plinten om eens een andere beeldspraak te gebruiken. Begin 2012 startte ik deze site al met deze  bijdrage nadat een artikel op MeJudice was geweigerd.

♦  In 2008 werd door de overheid een bedrag van € 84,2 mld. aan financiële vaste activa in de banken gepompt. Daarvan kwam een deel in 2009 al terug. Op die investering werd een redelijk rendement gemaakt. Het Stabiliteits- en Groeipact, geschreven door ambtenaren en politici, houdt bij hun norm voor de staatschuld geen rekening met die activa. Ook de belastingclaim op het pensioenvermogen speelde geen enkele rol. Het gaat tenslotte maar om peanuts, terwijl het een klein kunstje is om door een voorheffing het grootste deel van die claim per omgaande te incasseren.

♦ Uiteraard zijn we er door de toename van het pensioenvermogen sindsdien flink op vooruitgegaan. Maar ook in 2009, na de bankencrisis, hadden we nauwelijks een overheidsschuld en maakte de staat gedurende 2010-2018 een rendement op zijn belastingclaim van € 255 mld., terwijl we maar € 85 mld. op onze overheidsschuld aan rente betaalden. Het verschil is alleen dat de staat van die € 255 mld. niets in de boeken verantwoordde en dat het CPB kennelijk ook een vuiltje in zijn oog had. Teulings opvolgster debiteerde bij het IMF de grootste mogelijke onzin over onze staatsfinanciën (2015).

♦  Als directeur van het CPB schreef Teulings in het CEP 2009 in maart 2009 [3]:

De overheidsfinanciën raken uit het lood: de eerder geraamde overschotten op de begroting zijn volledig uit beeld verdwenen en ook op langere termijn zijn de uitdagingen voor de overheidsfinanciën groter geworden.

In de begrotingsregels voor deze kabinetsperiode is vastgelegd dat indien het (structurele) EMU-saldo niet in overeenstemming is met het Stabiliteits- en Groeipact (SGP), en/of het feitelijke EMU-tekort de 2% BBP dreigt te overschrijden, maatregelen worden genomen om een verdere verslechtering van de overheidsfinanciën te voorkomen. (blz. 84)

Op pagina 138/139 werd Nederland nog eens flink bang gemaakt met het sprookjesverhaal van Reinhart en Rogoff (2009), dat later fors werd onderuitgehaald.

♦ Kennisname van het hele CEP 2009 is nuttig om de kennis en de voorspellende kracht van al die macro-economen op dat bureau in perspectief te plaatsen. Uiteraard kregen we in 2008 al een voorproefje.

♦ Relevantie voor Nederland van het Europese Stabiliteits- en Groeipact is er dus eigenlijk nooit geweest. Macro-economen die zich druk maakten over tienden van procenten bbp binnen de stucturele begrotingsruimte maken zich volstrekt belachelijk. Het volgen van een cursus elementair boekhouden (matching principle & accrual accounting) zou toch wel een vereiste moeten zijn binnen hun opleiding.

♦ Als we destijds politici hadden gehad die de Nederlandse financiële positie wel hadden kunnen uitleggen dan hadden we minder hoeven bezuinigen en ombuigen en hadden er nu nog veel beter voor gestaan (met dank aan Eurocommissaris Rehn).

♦ Teulings citeert de uitkomsten van het CPB rapport zorgen om morgen dat voorstelt om het houdbaarheidstekort van € 16 mld. door jaarlijkse bezuinigingen van die omvang tot nihil terug te brengen. De overheidsschuld eind 2060 komt dan op 25% bbp uit i.p.v. de 100% bpp in de doorrekening. Noch het CPB in die studie noch Teulings in zijn artikel geven echter aan wat de belastingclaim op het pensioenvermogen eind 2060 zal bedragen. Zoals we in de bijdrage Houdbaarheidssaldo (Matteüs 6,19-34) laten zien bedraagt die belastingclaim op basis van het pensioenvermogen 2060 volgens het Ministerie van Financiën minstens 60% bbp, zodat de overheidsschuld bij ongewijzigd beleid eind 2060 netto op 40% bbp_2060 uitkomt. Na de door het CPB voorgestelde bezuinigingen wordt dat zelfs -35% bbp. Nu is een enigszins betrouwbare schatting van het pensioenvermogen eind 2060, net als een houdbare houdbaarheidsstudie volstrekt onmogelijk. Dat idee kan alleen voortspruiten uit het brein van een macro-econoom die aan hubris lijdt. Teulings zette daar dus terecht de nodige kanttekeningen bij.

__________________

Laatst bijgewerkt 12 januari 2020

Coen Teulings, Houdbaarheid van overheidsfinanciën is geen bestendige maatstaf voor de toekomst

https://www.coenteulings.com/wp-content/uploads/2020/01/HFD_20200110_0_024_009.pdf

[2] De bijdragen Pensioenvermogen, overheidsschuld, bbp en Dashboard ABP, PFZW, PMT, PME en bpfBOUW K3 2019.

[3] CEP 2009

Klik om toegang te krijgen tot cep2009.pdf

[4] Namen en rugnummers:

https://www.rijksbegroting.nl/beleidsevaluaties/studiegroep-begrotingsruimte

Samenstelling Studiegroep

De volgende ministeries zijn met één of meer leden in de studiegroep vertegenwoordigd:

•    Algemene Zaken
•    Financiën
•    Economische Zaken
•    Sociale Zaken en Werkgelegenheid
•    Volksgezondheid, Welzijn en Sport
•    Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties.
Daarnaast zijn ook het Centraal Planbureau en De Nederlandsche Bank in de SBR vertegenwoordigd. Voorzitter van de SBR is de Secretaris Generaal van het ministerie van Financiën.

zie voor de personen (bijlage 2)

Klik om toegang te krijgen tot 15e-rapport-studiegroep-begrotingsruimte-van-saldosturing-naar-stabilisatie.pdf

Het is niet aanemelijk dat u uit dit gremium een mening hoort die afwijkt van de main stream discourse. Daar hebben we ook een oud Hollands spreekwoord voor en moderner dat zou ook een career damaging move zijn.

From → 1. Actueel

One Comment
  1. Dhr JC Kortekaas permalink

    De leer van de epigenetica leert dat eeuwen van zwartkijken in de genen gaat zitten.
    Nederland is het rijkste land ter wereld en is in staat om de zwartste voorspellingen te doen.
    Intussen heeft het CPB een visie over 2060 en mist de bevolkingsexplosie(132.000) in 2019.

    Gelukkig heeft het FD een bekwaam cartoonist,

    “Trouwens prachtige alleszeggende tekening zoals elke dag.
    Varken staat ook model voor de situatie van de pensioenfondsen.
    Sector staat op barsten.
    Afgelopen jaar ging het vermogen van 1350 miljard naar boven de 1600 miljard.
    Dekkingsgraden daalden.
    Dat heet folterend vetmesten door DNB.
    Voor later……”

    https://fd.nl/opinie/1330441/houdbaarheid-van-overheidsfinancien-is-geen-bestendige-maatstaf-voor-de-toekomst

Laat een reactie achter op Dhr JC Kortekaas Reactie annuleren

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s

Deze site gebruikt Akismet om spam te bestrijden. Ontdek hoe de data van je reactie verwerkt wordt.

%d bloggers liken dit: