Skip to content
Tags

Bruto binnenlands product (bbp) 1814 – heden

2 oktober 2017

________________________________________________________________________

Deze bijdrage geeft een geactualiseerd overzicht van de ontwikkeling van het bbp.

Tot de EU-bobo’s die het Groei- en Stabiliteitspact (SGP) bewaken en de politici is het nog niet doorgedrongen dat de groei-, inflatie- en interestpercentages sterk gedaald zijn sinds 1992 en dat daarom de bepalingen 3% overheidstekort en 60% overheidsschuld van het SGP nodig aan revisie toe zijn.

De groei van het bbp sinds 2011 laat voor Nederland te wensen over, mede door het beleid van Rutte II.

Als reden voor afnemende groei van het bbp in de US worden door Gordon de volgende headwinds genoemd: 1) toename ongelijkheid inkomen, 2) afnemende rendement (van dure) opleiding. 3) demografische ontwikkelingen en 4) de afbetaling van schulden. [2 §18] Ook in Nederland kun je deze tendensen waarnemen.

________________________________________________________________________

§1 Inleiding

Een historisch overzicht van de ontwikkeling van het bbp 1814-2021 laat zien dat de groei van het bbp eerst na de Tweede Wereldoorlog, toen Nederland door de Duitsers was leeggeroofd, een grote vlucht heeft genomen.

Grafiek 1 bbp 18014-2021 (log) in € mld.

(click op grafiek of CTRL+ om te vergroten)

(1) De oorzaken van de steile, maar na 1970 afnemende groei van het bbp, valt ook voor Nederland, uiteraard met enige vertraging, bij Robert. J. Gordon na te lezen.[2]

We kunnen ook kijken naar het gemiddelde bbp-inkomen per inwoner vanaf 1950, al dan niet gecorrigeerd voor inflatie:

Grafiek 2 Gemiddeld bbp per inwoner 1950-2016 in €

(click op grafiek of CTRL+ om te vergroten)

(1) De totale groei van het bbp 1950-2016 groot € 693 mld. kunnen we splitsen in 47% groei en 53% inflatie. Het bbp per inwoner is er sinds 1949 reëel 21,8 x op vooruitgegaan of 4,7% per jaar.

§2 bbp Nederland 1970-2021

De toename van het bbp 1970 – 2021 kan als volgt worden weergegeven [1]:

Tabel 1 Mutatie bbp 1970 – 2021 in € mld.

(click op tabel om te vergroten of te printen)

(1) De jaarlijkse toename van het bbp in de periode 1970 – 2021 zal 5,3% per jaar bedragen. Het volume deel van de toename bedroeg 49%. Die groei wordt overigens door technologische ontwikkeling systematisch te laag voorgesteld en het inflatiedeel daarmee te hoog.[2, blz. 11]

(2) De CPB-publicatie Analyse economische en budgettaireeffecten van de financiële bijlage van het Regeerakkoord publiceert (habitueel) weer eens geen enkel bbp-cijfer. We moeten het doen met de opmerking

“Het beleidspakket zorgt – ten opzichte van het basispad – voor een extra bbp-groei van gemiddeld 0,2%-punt per jaar. Het bbp neemt daardoor met 2,0% per jaar toe en ligt daarmee ruim boven de potentiële groei. “

We gaan er van uit dat de bbp-groei voor 2019 – 2021 daarmee 2% bedraagt. Hoewel de prijzen ook stijgen door het regeerakkoord, houden we de bbp-inflatie, bij gebrek aan data, op het basispad niveau van 1,7%. Wanneer gaan die CPB-kneuzen hun data eindelijk eens behoorlijk en consistent publiceren? (zie ook (3) Het bbp 2019-2021 wordt daarmee te laag voorgesteld.

[3] Het is natuurlijk ook wenselijk om inzicht te krijgen in de verwachte ontwikkeling van het bbp op de wat langere termijn. Het CPB is hier niet al te scheutig mee. De houdbaarheidsstudies volstaan veelal met het vermelden van bedragen uitgedrukt in % bbp, zonder dat het bbp dat daarbij gehanteerd wordt ook maar één keer genoemd wordt (!). Het voordeel van een dergelijk benadering is dat je later nooit kan worden aangesproken op de uitkomsten. Voor meer informatie verwijs ik naar de bijdrage Houdbaarheidssaldo overheidsfinanciën – pensioenen. Het bbp eind 2040 zal ca € 1.620 mld. bedragen en voor eind 2060 is dat ca € 3.300 mld.

(4) De waarde van dergelijke prognoses zijn redelijk beperkt aangezien je rekening moet houden met nogal wat risico, zodat de groei  alleen al voor de middel lange termijn jaren (2018-2021)  – uitgaande van 1 standaarddeviatie – 0,8%-punt – hoger of lager kan uitvallen uit dan de gemiddelde groei van 1,8% per jaar, [CPB mltv 2016-2021, blz. 10].

§3 Groei bbp volume en inflatie

De Vijfjaars voortschrijdende toename, groei en inflatie bbp voor de periode 1955 – 2021 kan als volgt worden weergegeven:

Grafiek 3 Vijfjaars voortschrijdende toename, groei en inflatie bbp 1955-2021

(1) De grafiek begint met 1955 met de vijfjaarlijkse toename bbp voor de periode 1950-1955. Voor 1956 is dat de toename voor de periode 1951 – 1956 etc. Voor de groei en inflatie is dat overeenkomstig uitgerekend.

(2) In de jaren 2009 (-3,8 %), 2012 (-1,1 %) en 2013 (-0,2 %) is de groei  negatief, hetgeen in 2014 cumuleert in een vijfjaars voorschrijdende negatieve groei van -0,4 %. De economie groeide toen mede door het Nederlandse regeringsbeleid als een koeienstaart.

Grafiek 4 Toename bbp 1990-2016 gesplitst in groei en inflatie

(click op tabel of Ctrl + om te vergroten)

(1) De inflatie (i) is hier i* [(bbp)t-1) +groei(t)] – zie tabel 1.

Grafiek 5 Relatieve cumulatieve belang groei en inflatie bbp 1970-2021

§4 Eurolanden aan de hand van Eurostat [3]

De ontwikkeling van het bbp kan voor een aantal landen als volgt worden weergegeven:

Tabel 2 BBP geselecteerde landen 2005-2016 en index (2005=100)

(1) Voor de UK heb ik er ook even de GBP-cijfers bijgehaald, het is niet zo zinvol om met euro’s te werken i.v.m. de koersverschillen.

(2) Zoals bekend komt Nederland nauwelijks mee door de bezuinigingen van Rutte I en II. [4]

(3) De vergelijking met onze EU-partners kan als volgt grafisch worden weergegeven:

Gragiek 6 Index bbp 2005-2016 (2005=100)

(1) Had Nederland de Duitse groei sinds 2011 bijgehouden dan was ons bbp eind 2016 € 45 mld. ( 6,4 % bbp_2016) hoger uitgevallen. Wat dat betreft kan de formatie van Rutte III dus niet lang genoeg duren.

(2) Een miskende oorzaak van de lage Nederlandse groei van het bbp is natuurlijk het pensioenstelsel waardoor veel geld aan de economie wordt onttrokken door het pensioengeld in de pensioenpot te stoppen en aan de Nederlandse economie te onttrekken. De belastingderving moet wel door de belastingbetalers worden opgebracht door een onnodig hoog belastingtarief. De lasten (b.v. rente op de overheidsschuld) worden wel genomen en de baten (b.v. het forse rendement op de belastingclaim pensioenvermogen) worden doorgeschoven naar de toekomst. Ook het inkomen en vermogen van de pensioendeelnemers wordt in de CBS-statistieken systematisch te laag voorgesteld.

____________

Laatst bijgewerkt 23 oktober 2017

[1] Cijfers.

Algemeen. Als wij bbp-cijfers opstellen dan gaan we er conventioneel vanuit dat je de bbp-cijfers van jaar tot jaar kunt doorrekenen, dat wil zeggen dat geldt:

De cijfers in deze bijdrage gaan er vanuit dat de volumecijfers deugen, de inflatiecijfers zijn dan what it takes to make it balance, zodat de cijfers ten minste doorrekenen. 

[1a] CBS, “Nationale rekeningen; historie 1900 – 2012”

http://statline.cbs.nl/Statweb/publication/?DM=SLNL&PA=82262NED&D1=87,129-142,159-166,169,172&D2=a&HDR=G1&STB=T&VW=T

[1b] CPB, bbp jaren 1814- 2018

https://www.cpb.nl/cijfer/lange-tijdreeksen-overheidsfinancien

[1c] CBS, “Opbouw binnenlands product (bbp); nationale rekeningen”

http://statline.cbs.nl/Statweb/publication/?DM=SLNL&PA=82262ned&D1=21,65,87&D2=a&HDR=G1&STB=T&VW=T

[1d] CPB, bbp 2017-2018,

https://www.cpb.nl/cijfer/kortetermijnraming-september-2017

[2] Robert J. Gordon, “The rise and fall of American Growth – The US standard of living since the Civil War”, Princeton University Press, 2016.

en voor de Jaren Dertig (o.a. revolutie in huishouden) in het artikel van

Alexander J. Field, “The Most Technologically Progressive Decade of the Century”, American Economic Review, September 1993,

[1e] CPB Notitie | 4 oktober 2017. “Analyse economische en budgettaire effecten van de financiële bijlage van het Regeerakkoord,

https://www.cpb.nl/sites/default/files/omnidownload/CPB-Notitie-4okt2017-Analyse-economische-en-budgettaire-effecten-Regeerakkoord_0.pdf

[3] Als je CBS Statline functionaliteit vergelijkt met de Eustat-statistieken kun je niet anders concluderen dan dat the Eurostat database is run by a bunch of idiots.

http://ec.europa.eu/eurostat/web/national-accounts/data/main-tables

bestand nama_gdp_c.tsv.gz. Na unzippen, opschonen en duizenden overbodige regels verwijderen hou je eindelijk over wat je nodig hebt:

Tussen deze cijferbrei vindt u Nederland hier: CP_MEUR,B1GQ,NL – of algemeen CP_MEUR,B1GQ. Ik heb het hier maar even vastgelegd zodat ik volgens jaar niet voor de derde keer die Eurostat-kluwen moet ontwarren.

UK GDP in GBP is ontleend aan:

https://www.statista.com/statistics/281744/gdp-of-the-united-kingdom-uk-since-2000/

[4] Bas Jacobs, https://basjacobs.wordpress.com/2016/09/19/de-rekening-van-rutte/

Advertenties

From → 0. Permanent

Geef een reactie

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s

%d bloggers liken dit: