Skip to content

Teulings’ speelbal

2 april 2014

__________________________________________________________________

In  Teulings’ column in de NRC “Pensioen is nu een speelbal van VVD en PvdA” staan vol met idée reçue die nodig weerlegd moeten worden. [1] De politiek heeft de bal inderdaad ver het veld uitgetrapt en daarna geen poot uitgestoken naar de pensioenproblematiek. Deze problematiek concentreert zich met name op de doorsneepremie, de lage rekenrente en de indexatieachterstanden, onderwerpen die in de column geen aandacht krijgen.  De onderwerpen die wel aan de orde komen roepen toch enkele vragen op die we in deze bijdrage zullen behandelen.

__________________________________________________________________

1. Een pensioenstelsel leent zich niet voor inkomenspolitiek

Het huidige pensioenstelsel is één en al inkomenspolitiek. De hoge inkomens profiteren bovenmatig van de regeling door de vrijstelling vermogensrendementsheffing. die voor de pensioenen een belastingderving van € 11,6 mld. tot gevolg heeft. De top 30% inkomens strijkt hiervan 78% op. Daarnaast profiteren de beter gesitueerden in een groot pensioenfonds van de doorsneepremie door een hoger aantal levensjaren.

2. Aardig beleggingsresultaat

Het rekenkundig gemiddeld rendement van de pensioenfondsen bedroeg in de periode 2000-2010 4,8%, meetkundig  bedroeg het rendement echter 4,25%. “Eufemistisch” misschien een “best aardig beleggingsresultaat”, maar de pensioendeelnemers die met een korting op hun pensioenaanspraken en uitkering worden geconfronteerd, kijken daar misschien toch even anders tegenaan. Aan de rekenrente die er voor zorgde dat de beleggingsresultaten als sneeuw voor de zon verdwenen wordt geen woord vuil gemaakt.

Cumulatief bedroegen de beleggingsresultaten van de vijf grote pensioenfondsen in de periode 2008-2012 € 116 mld. De kosten aanpassing rentetermijnstructuur overtreffen de beleggingsopbrengsten met € 63 mld., zodat je wel van een zwart gat kunt spreken. Dit is dweilen met de kraan open ondanks de behaalde rendementen.

3. Het maximumpensioeninkomen is een boekhoudtruc en een nivelleringsmaatregel

“Als de omkeeregel wordt afgeschaft krijgt de overheid nu meer geld binnen en later minder” is een stelling die weer eens wordt geponeerd en op basis van gezond verstand en economisch inzicht misschien wel juist lijkt, maar het daarom nog niet is. Zoals we al eens eerder betoogden is het een illusie dat belastinggeld dat in het zwarte gat van de pensioenreserves verdwijnt daar materieel ooit nog uitkomt. Het geld dat vrij komt door uitbetaling van de pensioenen wordt immers direct aangevuld met de pensioenpremies die in het zelfde jaar door de nieuwe lichting worden gestort. Het belastinggeld dat in de pensioenpot gaat, komt er dus materieel nooit meer uit. Op deze wijze hebben een belastingclaim van € 460 mld. opgebouwd eind 2013. Deze belastingclaim is sinds  2000 met € 290 mld. gestegen.

Voor wat betreft de nivellering heeft Teulings volstrekt gelijk. Maar dit komt door de vermogensrendementsheffing, vanuit Box I inkomensperspectief  is de maatregel neutraal. De commissie herziening belastingstelsel en de diverse preadviezen constateerden reeds dat

“De commissie meent echter wel dat er op dit moment sprake is van een bovenmatige pensioenopbouw die zou moeten worden afgetopt. De pensioenopbouw is in voorkomende gevallen zodanig groot dat deze niet meer als hoofddoel het bieden van een oudedagsvoorziening heeft,  maar er veel meer sprake is van vermogensopbouw.”

Een vermogensopbouw door pensioenopbouw die gefaciliteerd wordt door de vrijstelling vermogensrendementsheffing.

Tegen deze denivellering door afschaffing kan weinig bezwaar gemaakt worden omdat sparen en pensioenopbouw economisch volgens gelijke monniken gelijke kappen principe moeten worden behandeld.

4. Er zijn tal van goede economische argumenten voor de omkeerregel

Helaas zjjn de nadelen van de omkeeregel door het CPB en DNB nauwelijks over het voetlicht gebracht:

(1) Over het belastingdeel van de beleggingen van de pensioenreserves heeft de overheid niets te vertellen terwijl het wel om € 460 mld gaat. Een democratisch deficit van de eerste orde.

(2) De Overheidsschuld en het EMU-tekort worden onnodig opgeblazen terwijl die sukkels in Brussel er geen rekening mee houden.

(3) Voor een uitgebreidere opsomming van voor- en nadelen zie de bijdrage omkeerregel pensioenen en de rente overheidsschuld 

5. Keuzevrijheid bij pensioenen werkt niet

Teuling is een groot pleitbezorger voor het huidige stelsel i.v.m. de lage kosten en premies door de noodzakelijke verplichte deelname. Deze stelling gaat op voor de lagere inkomens. De hogere inkomens kiezen meestal vrijwillig voor een hoge pensioengrondslag omdat ze dat geld anders toch hadden belegd tegen ongunstigere condities. (zie 3 en het artikel van Teulings zelf). Vaak vindt de belegging nog zelf plaats in pensioen BV’s.

Ik denk dat Teulings door het mooie weer de zaak toch te veel van de zonnige kant bekijkt. Overigens speelt de “constructieve oppositie” een aardig balletje mee.

___________________

Laatst bijgewerkt 11/6/2016 voor noot [2]

[1] Coen Teulings, “Pensioen is nu een speelbal van VVD en PvdA”, NRC 2 april 2014, http://digitaleeditie.nrc.nl/digitaleeditie/NH/2014/3/20140402___/1_16/article1.html

[2] Het kan natuurlijk nog gekker, nader commentaar overbodig:

Coen Teulings. “Het Stabiliteitspact is een gedrocht“, 8 juni 2016.http://www.nrc.nl/handelsblad/2016/06/08/het-stabiliteitspact-is-een-gedrocht-1626367

en Jeroen Dijsselbloem kan de Nederlandase financiële positie al jaren niet uitleggen en verkoopt daarbij ook nog leugens.

Advertenties

From → 2. Archief

Geef een reactie

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s

%d bloggers liken dit: